Aldatma şüphesiz bir ilişkiyi köklerinden sallayan en büyük travmadır. Yapılan araştırmalar, aldatmanın ilişkilerde yaşanan en ciddi stres faktörlerinden biri olduğunu göstermektedir. Örneğin, Journal of Marital and Family Therapy’de yayınlanan bir çalışma, aldatma yaşayan çiftlerin %60’ının ilişkilerini sonlandırdığını ortaya koymuştur. Ve toplumda çoğu zaman ilişki devam etse bile hazmedilmeden tepkileri bazen yıllar sonrasında ortaya çıkacak şekilde ertelenen bir travmadır. Bu erteleme, American Psychological Association’ın raporlarına göre, post-travmatik stres bozukluğuna (PTSD) benzer semptomlar gösterebilmektedir.

Neden travmadır? Çünkü ilişkinin en büyük sermayesi güvendir. Kişinin ruhsal derinliklerindeki duygusal yaralarını partneriyle paylaşabilmesi için güven en temel ihtiyaçtır. John Gottman’ın çift terapisi üzerine yaptığı uzun süreli araştırmalar, güvenin ilişki memnuniyeti ve istikrarı için en kritik faktörlerden biri olduğunu göstermiştir. Paylaşılan duygusal yaralar kişiye tuhaf biri olmadığı ve öteki tarafından kabullenildiğini anlatır. Bu da ilişkideki kişileri birbirine bağlayan en derin etkileşimdir.

İşte aldatma bu etkileşimi aniden yok eder. Hatta daha önceki etkileşimlerinden anlamlarının bozulmasına neden olur. En temel korkumuz olan bu kaotik dünya içinde güvensiz ve yalnız hissetmeye başlarız. Aynı zamanda kişinin özbenlik değerinin bir ötekiyle karşılaştırılmasına ve değersiz hissetmesine neden olur. Journal of Personality and Social Psychology’de yayınlanan bir araştırma, aldatılan kişilerin öz-saygı seviyelerinde önemli bir düşüş yaşadığını ve bu durumun uzun süre devam edebildiğini göstermiştir.

Güvensizlik, yalnızlık, değersizlik, etkileşimsizlik bir anda insanın hayatına salıverilince başetmesi zor bir süreç başlar. İşte bu yüzden önce inkar eder, bastırır ve affetmiş gibi yaparız. Ya da peşin peşin terkederiz. Aslında bu iki davranış şekli de ruhsal yaralanmamızın izlerini inkar etmek ve kendimizle yüzleşmeyi geleceğe ertelemek anlamını taşır. Psikolog Elizabeth Kübler-Ross’un yas sürecinde tanımladığı aşamalar, aldatma sonrası yaşanan duygusal süreci anlamak için de kullanılabilir: inkar, öfke, pazarlık, depresyon ve kabullenme.

O gelecek bir gün geldiğinde ise aldatmanın kişinin iç dünyasında açtığı yaranın iyi anlaşılması, partneri tarafından bu yaranın duyulması ve iyileştirilmesi adına partneri tarafından da sorumluluk alınması önemlidir. Bu travmanın yeniden tesis edilecek güven ilişkisiyle iyileştirilmesinin ardından aldatmayı doğuran ilişki içindeki gizil zayıf noktanın bulunması gerekir. Aldatma çoğunlukla ilişkide yolunda gitmeyen bir şeye pasif agresif tepkidir. Bunu anlamak ve onarmak ilişkinin kendi geleceğine aldatma öncesi zamandan bile daha güçlü şekilde yürümesini sağlar.

Aldatma yaşayan çiftler hiçbir şekilde eskisi gibi olamaz. Ve bu eskisi gibi olamama yeterli terapötik desteği almışlarsa iyi bir haber bile olabilir. Journal of Clinical Psychology’de yayınlanan bir araştırma, aldatma sonrası profesyonel yardım alan çiftlerin %70’inin ilişkilerini yeniden inşa edebildiğini ve hatta bazı durumlarda ilişki kalitelerinin arttığını göstermiştir. Artık çifti dünkü sahte ve bastırılmış acılar yerine güçlü ve samimi bir bağ bekliyor olabilir. Yeter ki her iki taraf da ilişkilerinin en başındaki arzuyu yeniden canlandırmak ve vazgeçmemek konusunda kararlı olsunlar.

Sonuç olarak, aldatma sonrası güven bunalımı, çiftler için zorlu bir süreç olsa da, doğru yaklaşım ve profesyonel destek ile aşılabilir bir durumdur. Bu süreç, ilişkinin yeniden yapılandırılması ve daha sağlam temeller üzerine kurulması için bir fırsat olarak değerlendirilebilir. Ancak bu yolculuğun başarısı, her iki tarafın da iyileşme ve yeniden güven inşa etme konusundaki kararlılığına bağlıdır.